Τα… παιδ(ε)ία παίζει

17 06 2014

Τον ένα μήνα, ο υπουργός παιδείας αποφασίζει να αλλάξει τις ημερομηνίες έναρξης και λήξης του σχολικού έτους και να καταργήσει μια – δυο αργίες.

Γιατί;

Γιατί έτσι!

Τι θέλει να πετύχει με αυτό;

Απολύτως τίποτε που να έχει την παραμικρή έστω σχέση με την εκπαιδευτική διαδικασία.

Τον επόμενο μήνα, ο επόμενος υπουργός παιδείας αποφασίζει να ακυρώσει τις αποφάσεις του προηγούμενου.

Γιατί;

Γιατί έτσι!

Τι θέλει να πετύχει με αυτό;

Απολύτως τίποτε που να έχει την παραμικρή έστω σχέση με την εκπαιδευτική διαδικασία.

Σε αυτές τις λίγες γραμμές συμπυκνώνεται η πολιτική και η φιλοσοφία του ελληνικού κράτους για την εκπαίδευση. Μαθητευόμενοι μάγοι, που δεν έχουν ιδέα πώς (θα έπρεπε να) λειτουργεί το Σχολείο, παίρνουν αρπακολλατζήδικες αποφάσεις μόνο και μόνο για να τις ανατρέψει ο επόμενος που θα φορέσει το μυτερό καπέλο και το φανταχτερό μανδύα.

Αργίες και εργάσιμες ημέρες αυξομειώνονται αυθαίρετα, χωρίς μελέτη, χωρίς σκέψη, χωρίς να υπολογίσει κανείς για ποιους λόγους έχουν θεσμοθετηθεί οι συγκεκριμένες ημερομηνίες για τη λειτουργία των σχολείων. Αρκεί να το ζητήσει κάποιος άσχετος, όπως π.χ. η ευγενής τάξη των ιδιοκτητών ξενοδοχείων κι ενοικιαζόμενων δωματίων, οι οποίοι θεώρησαν σκόπιμο να προτείνουν την εφαρμογή της «λευκής εβδομάδας» για να τονωθούν οι επιχειρήσεις τους. Οι άνθρωποι πολύ καλά έκαναν, γιατί στο κάτω κάτω της γραφής κανένας ιδιοκτήτης ξενοδοχείου δεν είναι υποχρεωμένος να γνωρίζει ότι ο Φεβρουάριος είναι ο πιο παραγωγικός μήνας για τους μαθητές και ότι τυχόν εφαρμογή της «λευκής εβδομάδας» θα τινάξει τη μισή σχολική χρονιά στον αέρα. Αυτοί που είναι υποχρεωμένοι να το γνωρίζουν, είναι οι μαθητευόμενοι μάγοι του υπουργείου. Αλλά είπαμε, οι αποφάσεις τους ουδεμία σχέση έχουν με την εκπαιδευτική διαδικασία.

Χρησιμοποιώ το παράδειγμα με τις αργίες και τη διάρκεια του σχολικού έτους αποκλειστικά και μόνο γιατί είναι επίκαιρο. Μόλις σήμερα ανακοινώθηκε η απόφαση του νέου υπουργού που ανατρέπει την απόφαση του προηγούμενου υπουργού, που βασιζόταν… πού, αλήθεια; Ποια ήταν η ανάγκη, ποιος ήταν ο στόχος, ποια ακριβώς βελτίωση επιφέρει στη δουλειά των εκπαιδευτικών ή στην καθημερινότητα μαθητών και γονέων, οποιαδήποτε από τις δύο αυτές αποφάσεις;
Και την ίδια στιγμή που όλοι ασχολούνται με το αν πρέπει να είναι αργία η ημέρα των Τριών Ιεραρχών, οι εκπαιδευτικοί που έχουν ζητήσει μετάθεση ακόμα δεν ξέρουν σε ποια γωνιά της χώρας θα δουλεύουν την επόμενη χρονιά. Οι σχολικές μονάδες δεν γνωρίζουν πόσοι από τους εκπαιδευτικούς θα παραμείνουν στις θέσεις τους, πόσοι θα φύγουν και πότε θα έρθουν (αν έρθουν) άλλοι για να τους αντικαταστήσουν.

Γιατί είναι αυτό τόσο σημαντικό;

Γιατί πολύ απλά δεν μπορεί να γίνει προγραμματισμός και σχεδιασμός για την επόμενη χρονιά. Στο τέλος αυτού του μήνα όλοι οι εκπαιδευτικοί της χώρας θα έπρεπε να γνωρίζουν σε ποια τάξη και σε ποια παιδιά θα κληθούν να διδάξουν από το Σεπτέμβριο. Θα έπρεπε να το γνωρίζουν, ώστε να έχουν τη δυνατότητα να προετοιμαστούν κατάλληλα και να ανταπεξέλθουν κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο στις δυσκολίες που τους περιμένουν. Αντί γι’ αυτό, χιλιάδες εκπαιδευτικοί δεν γνωρίζουν αν το Σεπτέμβριο θα είναι στο σπίτι τους, ή αν θα αναγκαστούν να ψάχνουν σπίτι σε κάποιο νησί. Δεν γνωρίζουν αν θα περάσουν τον επόμενο χειμώνα κοντά στα παιδιά τους, ή αν θα χρειάζονται μισό μηνιάτικο κάθε φορά που θα πρέπει να βγάλουν εισιτήρια για να τα επισκεφθούν. Δεν γνωρίζουν σε ποια σχολεία, σε ποιες τάξεις, σε ποιους μαθητές θα πρέπει να διδάξουν, δεν γνωρίζουν τι θα βρουν μπροστά τους, ώστε να οργανωθούν κατάλληλα και να το αντιμετωπίσουν ψύχραιμα, έγκαιρα και σωστά.

Ας παρηγορηθούν όμως!

Γνωρίζουν τουλάχιστον ότι του Αϊ-Γιαννιού θα είναι αργία!!!

Εκτός αν στο μεταξύ αλλάξει ξανά ο υπουργός…

01

Κωνσταντίνος Κουσαρίδης

Advertisements




Πειστική διαφήμιση…

31 03 2014

Εδώ και λίγο καιρό το υπουργείο παιδείας αποφάσισε να σπρώξει λεφτά. Μην τρομάζετε, δεν πρόκειται να προσλάβει εκπαιδευτικούς, δεν πρόκειται να εξοπλίσει σχολεία, δεν πρόκειται να χρηματοδοτήσει την έρευνα, τις νέες τεχνολογίες ή οτιδήποτε άλλο θα μπορούσε να αποβεί χρήσιμο στη μόρφωση των μαθητών.

Αποφάσισε να σπρώξει κάποια εκατομμύρια ευρώ στα τηλεοπτικά κανάλια, αγοράζοντας διαφημιστικό χρόνο για να προβάλλει δύο «διαφημίσεις» για το έργο του. Το καλό με τις διαφημίσεις είναι ότι τα λεφτά αυτά δεν θα καταλήξουν στην εκπαίδευση, μέσω της οποίας υπάρχει ο κίνδυνος να αρχίσει να σκέφτεται κανένας αυριανός ψηφοφόρος και να μην ψηφίζει σαν μικρονοϊκό κομματόσκυλο ή σαν αποχαυνωμένο πρόβατο. Το μόνο κακό με όλες τις διαφημίσεις, είναι ότι λένε μόνο τη μισή αλήθεια, εκείνη που βολεύει τον εκάστοτε διαφημιζόμενο. Για να βρούμε την άλλη μισή, θα πρέπει να κοιτάξουμε λίγο γύρω μας.

Στην προκειμένη περίπτωση, το «γύρω μας» είναι αυτό που ζούμε κάθε μέρα σε όλα τα σχολεία της χώρας, το οποίο κάποιοι φρόντισαν να το αποτυπώσουν πάνω στο σποτάκι του υπουργείου.

Δείτε και κρίνετε από μόνοι σας ποια είναι η πιο πειστική…

Κωνσταντίνος Κουσαρίδης

 

 





Το πιο αξιόλογο υπουργείο

10 01 2014

Έχει περάσει σχεδόν ένα μήνας από το συμβάν, αλλά αξίζει να κυκλοφορήσει:

Στις 17 Δεκεμβρίου 2013 έφτασε στα δημοτικά σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα, μία εγκύκλιος του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων με αριθμό πρωτοκόλλου Φ.7Α/937/193761/Γ1. Σύμφωνα με αυτήν, «στα νέα διδακτικά αντικείμενα Τ.Π.Ε., Αγγλικά στην Α’ και Β’ τάξη και Θεατρική Αγωή, στα σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα (ΕΑΕΠ)… κατά το σχολικό έτος 2013-2014 οι μαθητές δεν θα βαθμολογούνται.»

Οι εκπαιδευτικοί που δεν είδαν αυτό το έγγραφο-μνημείο οργάνωσης, προνοητικότητας και ανυπέρβλητης σοφίας των ιθυνόντων της ελληνικής εκπαίδευσης, θα πρέπει ήδη να τραβάν τα μαλλιά τους, ή να κοπανάνε τα κεφάλια τους στον πλησιέστερο τοίχο.

Όσοι δεν είναι εκπαιδευτικοί κι ενδεχομένως να μην έχουν καταλάβει, χρειάζονται κάποια εξήγηση για την αντίδραση αυτή.

Για να δούμε λοιπόν.

Το έγγραφο έχει ημερομηνία 17 Δεκεμβρίου. Δεν είναι η ημερομηνία που έφτασε στα σχολεία, είναι η ημερομηνία που συντάχθηκε. Αυτό σημαίνει, πως το οργανωμένο μας υπουργείο στέλνει οδηγίες για τη βαθμολόγηση των μαθητών 7 ημέρες μετά τη λήξη του Α΄ τριμήνου. Με άλλα λόγια έχουν περάσει τουλάχιστον 7 ημέρες από τότε που οι βαθμοί των μαθητών έχουν καταχωρηθεί στα επίσημα βιβλία των σχολείων, ενώ σε πολλές περιπτώσεις οι μαθητές και οι γονείς έχουν ήδη παραλάβει τους ελέγχους με τη βαθμολογία του Α΄ τριμήνου.

Ένα βραβείο Νόμπελ στο ελληνικό υπουργείο παιδείας για την οργανωτικότητα και την έγκαιρη αντιμετώπιση των ζητημάτων (ακόμα και των πιο απλών, όπως το συγκεκριμένο) που προκύπτουν στην εκπαίδευση.

Στο έγγραφο αναφέρεται πως δεν θα βαθμολογηθούν η Πληροφορική (Τ.Π.Ε.) και τα Αγγλικά που διδάσκονται στην Α΄ και στη Β΄ τάξη. Δεν ξέρω τι μπορεί να ισχύει στα ιδιωτικά σχολεία που ενδεχομένως στέλνουν τα παιδιά τους οι φωτισμένοι μας ηγέτες, αλλά στα δημόσια σχολεία, εδώ και πολλά χρόνια, οι μαθητές των Α΄ και Β΄ τάξεων δεν βαθμολογούνται. 

Και δεύτερο Νόμπελ στο ελληνικό υπουργείο παιδείας, για τη βαθειά κι εμπεριστατωμένη γνώση που διαθέτει πάνω σε όλα τα ζητήματα (ακόμα και τα πλέον στοιχειώδη, όπως το συγκεκριμένο) που αφορούν στην εκπαίδευση.

Κι αυτοί οι τύποι θέλουν να αξιολογήσουν (δηλαδή να απολύσουν) εκπαιδευτικούς…

 

Κωνσταντίνος Κουσαρίδης





Αξιολόγηση των εκπαιδευτικών

10 12 2013

Ο συνάδελφος Νίκος Ουδατζής ανέβασε στο ιστολόγιό του δύο αναρτήσεις σχετικά με την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών, με τίτλους: ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ και ΑΝΤΙΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ Π.Δ. ΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ. Συμφωνώ με πολλά απ’ όσα γράφει εκεί και παραθέτω ορισμένες δικές μου σκέψεις, επιχειρώντας να ανοίξω διάλογο για ένα ζήτημα που (όπως τόσα άλλα τα τελευταία δύο – τρία χρόνια) ανακινείται από την κυβέρνηση και τα τσιράκια της με τέτοιο τρόπο, ώστε να στρέψει τους πάντες κατά της θιγόμενης ομάδας.

Αγαπητέ συνάδελφε,

Διάβασα με ενδιαφέρον τις δύο αναρτήσεις σου σχετικά με την αξιολόγηση κι έρχομαι σήμερα να καταθέσω τις δικές μου σκέψεις. Μαζί μ’ αυτές, καταθέτω και την ευχή μου ότι το ίδιο θα κάνουν κι άλλοι, είτε διαδικτυακά, είτε δια ζώσης, για να αρχίσουμε να βγάζουμε μιαν άκρη απ’ όλο αυτό το κουβάρι.

Ας ξεκινήσω από την κριτική, που είναι πάντα εύκολη. Το όλο θέμα, έτσι όπως παρουσιάζεται από την κυβέρνηση, είναι ακόμα μία προχειροδουλειά που γίνεται στο γόνατο, όπως ακριβώς δηλαδή και η πλειοψηφία των αποφάσεων που έχουν ληφθεί για την εκπαίδευση τα τελευταία 30 (τουλάχιστον) χρόνια. Δεν έχει ουδεμία σχέση με τη βελτίωση της παρεχόμενης στα σχολεία παιδείας, καμία συγγένεια με την προσωπική/επαγγελματική μας βελτίωση ως εκπαιδευτικών, ούτε καν πλησιάζει στην παροχή (θετικών) κινήτρων για τα δύο παραπάνω. Μοναδικός στόχος αυτής της αθλιότητας που με περίσσιο θράσσος κάποιοι αποκαλούν «αξιολόγηση» είναι η τιμωρία (διάβαζε: «απόλυση») των «κακών» εκπαιδευτικών. Φυσικά, ως «κακοί» θα ορίζονται όλοι εκείνοι οι εκπαιδευτικοί που δεν πληρούν τα απαραίτητα (και απαραιτήτως… αδιάβλητα) κομματικά, φιλικά, συγγενικά, ή όποια άλλα κριτήρια θα θέτει ο εκάστοτε αξιολογητής.

Απέναντι σ’ αυτή την επίθεση που υφιστάμεθα ως κλάδος, μέχρι στιγμής έχουμε αντιτάξει μόνο το μακάριο ροχαλητό μας και την αιώνια, χαρακτηριστικά ελληνική, κομματική μας φαγωμάρα. «Καμία αξιολόγηση» λένε κάποιοι, ξεχνώντας ότι υπάρχουν (δυστυχώς) αρκετές περιπτώσεις συναδέλφων σε όλες τις βαθμίδες και τις ειδικότητες, οι οποίοι μετέτρεψαν την ελευθερία του κλάδου μετά την κατάργηση του επιθεωρητισμού, σε ασυδοσία. «Αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου» λένε κάποιοι άλλοι σε κείμενα που θυμίζουν χριστουγεννιάτικες κάρτες, ή απαντήσεις μοντέλων σε καλλιστεία, του στυλ «εύχομαι ειρήνη κι ευτυχία για όλο τον κόσμο». Αυτοί λησμονούν να ορίσουν τι εννοούν ως «εκπαιδευτικό έργο», αλλά και κάποιες άλλες, ασήμαντες λεπτομέρειες, όπως για παράδειγμα το πώς, από ποιους και με τι κριτήρια θα γίνει η αξιολόγηση του έργου αυτού.

Μου άρεσε η πρότασή σου για τη συγκρότηση «ομάδων διδακτικής συμβουλευτικής» (χρησιμοποιώ τον τίτλο που έδωσες ως παράδειγμα). Είναι μια δομή που πραγματικά λείπει από το εκπαιδευτικό μας σύστημα και η οποία θα μπορούσε να αφαιρέσει από το Σχολικό Σύμβουλο το ρόλο του φωτεινού παντογνώστη, στον οποίο άλλωστε ορισμένοι εξ αυτών δεν μπορούν ούτε να προσποιηθούν ότι ανταποκρίνονται. Μια τέτοια ομάδα, με ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς και συναδέλφους που διαθέτουν διδακτική πείρα κι επιστημονική εξειδίκευση στη διδακτική μεθοδολογία, θα μπορούσε να κάνει θαύματα στα σημερινά σχολεία. Σ’ αυτό δε νομίζω να διαφωνεί ούτε ένας εκπαιδευτικός. Στην ιδέα σου αυτή, εγώ θα προσέθετα την περιοδική ανανέωση των εκπαιδευτικών – μελών της (γιατί όσα πτυχία κι αν έχει κανείς, άμα δεν μπει στην τάξη, δεν ξέρει πού παν τα τέσσερα) και θα πρότεινα να αναλάβει η ομάδα αυτή την επιμόρφωσή μας σε τακτική (π.χ. ετήσια) βάση, όχι μόνο με ενημέρωση πάνω στις νέες ιδέες και προτάσεις που βρίσκουν εφαρμογή στην εκπαίδευση, αλλά και αξιοποιώντας τις εμπειρίες και τις παραστάσεις που θα αποκόμιζαν από τη δράση και τη συνεργασία τους με τους εκπαιδευτικούς των σχολείων.

Εκεί που διαφωνώ, είναι στον προαιρετικό χαρακτήρα της επέμβασής της. Η «Ομάδα» που προτείνεις, ή ο Σχολικός Σύμβουλος, ή κάτι παρόμοιο τέλος πάντων, θα μπορούσε (θα έπρεπε κατά τη γνώμη μου) να έχει την ευχέρεια να έρθει στην τάξη μου, να δει πώς δουλεύω και μετά να κάτσει μαζί μου να συζητήσουμε:

–          Ξέρεις, αυτό που έκανες στο τάδε μάθημα θα μπορούσε να γίνει και με το δείνα τρόπο.

–          Συνάδελφε, αυτό που έκανες μού άρεσε. Μπορείς να μου δώσεις κάποια επιπλέον στοιχεία για να μεταφέρω την ιδέα και στους άλλους;

–          Μου έτυχε κι εμένα πέρσι ένα παιδί που συμπεριφερόταν μ’ αυτό τον τρόπο και κατάφερα να το αντιμετωπίσω εφαρμόζοντας εκείνη την τακτική.

–          Σ’ αυτό το ζήτημα δεν μπορώ να σου προτείνω εγώ κάτι, αν θέλεις όμως, μπορείς ν’ απευθυνθείς στον τάδε για να σε συμβουλεύσει.

Θα μπορούσα να παραθέσω κι άλλα παραδείγματα, αλλά νομίζω πως έχω γίνει αντιληπτός. Στον καθένα μας θα ήταν χρήσιμο να δει αυτό που κάνει, από μια διαφορετική οπτική γωνία, την οποία μόνο ένας «ξένος» παρατηρητής μπορεί να προσφέρει. Πατώντας πάνω στις παρατηρήσεις αυτές, μπορούμε να διορθώσουμε αυτά που κάνουμε λάθος και να βελτιώσουμε αυτά που κάνουμε σωστά. Με άλλα λόγια, θέλω αξιολόγηση, αλλά μια αξιολόγηση συμβουλευτικού χαρακτήρα, που θα με βοηθήσει να γίνω καλύτερος δάσκαλος. Αυτή είναι και η μόνη αξιολόγηση που μπορεί να αναβαθμίσει ποιοτικά την εκπαίδευση.

Κάπου εδώ εξαντλείται, κατά τη γνώμη μου, ο ρόλος της αξιολόγησης. Ένας ρόλος που δεν θα είναι τιμωρητικός, γυρίζοντάς μας στις «ένδοξες» εποχές του επιθεωρητή που μπορούσε να καταστρέψει όποιον δεν γούσταρε. Ένας ρόλος που δεν θα απαλάσσει τους εκάστοτε κυβερνώντες από την ευθύνη τους για το χάλι της  εκπαίδευσης, φορτώνοντάς την αποκλειστικά στη δική μας πλάτη. Ένας ρόλος που δεν θα ανταποκρίνεται σε κανιβαλικές λογικές. Τα βασικά μειονεκτήματα βέβαια της λογικής μου, είναι ότι προϋποθέτει την καλή διάθεση για συνεργασία από όλους τους εμπλεκόμενους, την αποφυγή της (θάλλουσας στον τόπο μας) νοοτροπίας του «ξέρεις ποιος είμαι εγώ;» καθώς και την άσκηση και αποδοχή της όποιας κριτικής με ανοιχτό μυαλό.

Αυτό το τελευταίο τουλάχιστον όμως, θα έπρεπε να είναι προαπαιτούμενο προσόν για όποιον ασχολείται με την εκπαίδευση.

Κωνσταντίνος Κουσαρίδης





Για σένα που δε θα γίνεις σύνθημα

7 12 2013
Αναδημοσίευση από το http://pe60xalkidikis.blogspot.gr

»…και πως να σου πω τα νέα σε λίγες αράδες; Χωράει ένας χρόνος σε λίγες  γραμμές; Και ποιά να σου πω; Τα ευχάριστα ή τα δυσάρεστα από όσα συνέβησαν; Τα πρώτα είναι λίγα, για την ακρίβεια δεν υπάρχουν. Οπότε το μόνο που μπορώ να κάνω είναι να σου πω τα δυσάρεστα όσο πιο όμορφα μπορώ, όσο πιο ανώδυνα. Αλλά εσύ δεν έφυγες ανώδυνα. Όχι, τουλάχιστον, για τους δικούς σου. Ούτε, για τα πραγματικά παιδιά σου, ούτε και για τα »παιδιά» σου. Τί το ήθελες γαμώτο εκείνη την ημέρα να ανέβεις εκεί πάνω!

Περίμενα καιρό τώρα να μιλήσω δημόσια, με αφορμή εσένα. Βλέπεις κάθε επέτειος γεγονότων δημιουργεί το άλλοθι για να εξιλεωθούμε όσοι αισθανόμαστε ενοχές αλλά και για να ξαναδούμε πιο ώριμα και σκεπτόμενα ορισμένα θέματα. Έτσι γίνεται, όσο κυνικό και αν ακούγεται. Αυτό που μου τρελαίνει, όμως, είναι που δεν θα γίνει το όνομά σου σύνθημα.

Μας τάραξε το ταξίδι σου. Πρόσκαιρα, μιας και η ζωή…δυστυχώς..πάντα συνεχίζεται, αλλά μας τάραξε. Έγινες και είδηση…πόσο τραγικό ε; Θα μπορούσες να έχεις γίνει είδηση για όσα προσέφερες, εσύ και χιλιάδες άλλοι, αλλά έτσι είναι. Έγιναν και »ένορκες διοικητικές εξετάσεις», για να αποδοθούν ευθύνες…Μάλλον θα γέλαγες αν το διάβαζες, ούτως ή άλλως γι’ αυτό το γράφω. ΌΜΩΣ, και πρέπει να το ξέρεις, υπήρξαν και άνθρωποι που δεν το άντεξαν. Ανέλαβαν μια ευθύνη που δεν την είχαν. Αρρώστησαν, αλήθεια στο λέω. Το δικό σου »ταξίδι» έγινε μια ασήκωτη άγκυρα για αυτούς. Λύγισαν. Είναι αυτοί που αύριο θα ξαναφέρουν το όνομά σου στα χείλη τους κοιτώντας ψηλά…

Έγινες και επιχείρημα για το ότι δουλεύουμε! Ναι, σε αναφέρουν για να καταδείξουν πως κινδυνεύουμε, πως θυσιαζόμαστε, πως ματώνουμε…Μόνο που εσύ το έκανες στην κυριολεξία. Αλλά και πάλι δεν σε έκαναν σύνθημα. Αν σε είχε χτυπήσει το χέρι ενός τραμπούκου με »πολιτική» ή »ιδεολογική» ταυτότητα θα πέρναγες στο πάνθεον των ονομάτων που καπηλεύτηκαν τόσα χρόνια ΟΛΟΙ. Αλλά υπάρχουν και συνάδελφοι, αυτοί που μάλλον θα ήθελες και εσύ, που σε θυμούνται, που δεν ξεχνούν, έστω και επετειακά….

Έκανες αυτό που κάνουν εκατοντάδες συνάδελφοι καθημερινά στον τόπο εργασίας τους, στα σχολεία τους. Άλλοτε τον αναρριχητή, άλλοτε τον υδραυλικό, άλλοτε τον ηλεκτρολόγο, τον πολυμήχανο Οδυσσέα, οτιδήποτε για να βοηθηθεί το σχολείο, τα παιδιά, να εκπληρωθεί ο αυτοσεβασμός μας, να ικανοποιηθεί η συνείδησή μας, το χρέος που αισθανόμαστε. Τρόμαξε η κοινωνία στο άκουσμα του βίαιου ατυχήματός σου. Δεν ξέρω όμως με ασφάλεια να σου πω αν τρόμαξε γιατί είδαν οι μαθητές την πιο σκληρή εικόνα της ζωής τους ή γιατί αισθάνθηκαν ενοχή για όσα σκέφτονταν προηγούμενα για τους εκπαιδευτικούς…καταδικάζοντας συλλήβδην και αδίκως συχνά τους πάντες.

Εσύ που δεν έγινες σύνθημα, ζεις στη μνήμη μας. Σου ζητώ συγνώμη που δεν κατάφερα να σου πω ευχάριστα νέα, δεν υπάρχουν. Δεν έχω καμία διάθεση από πέρσι να στολίσω το δέντρο στο δικό μου σχολείο, σαν φόρο τιμής, σαν υπενθύμιση στον εαυτό μου πως θα μπορούσε να συμβεί στον καθένα μας. Για μένα είσαι σύνθημα. Είσαι σύμβολο για την ακρίβεια κι ας μην σε γνώρισα ποτέ.

Ήταν 5 Δεκεμβρίου όταν μια συνάδελφος έχασε τη ζωή της σε σχολείο της Ανατολικής Θεσσαλονίκης στην προσπάθειά της να φθάσει σε ακατάλληλο στατικά χώρο προκειμένου να πάρει το χριστουγεννιάτικο δέντρο του σχολείου.





Η γενιά του mp3

2 04 2013

Στο μάθημα της Γλώσσας σήμερα υπήρχε μία άσκηση «γνωριμίας» με τις ξένες λέξεις που χρησιμοποιούμε στην καθημερινότητά μας.
Στο βιβλίο είχε μια λίστα από ξένες λέξεις (κέικ, άλμπουμ, ματς, γκαράζ κτλ) και τα παιδιά έπρεπε να φτιάξουν προτάσεις με αυτές, ενώ όσες δεν τις ήξεραν έπρεπε να τις αναζητήσουν στο λεξικό τους.
Μέσα σε όλες ήταν και η λέξη «γουόκμαν». Φυσικά, κανένα από τα 7χρονα – 8χρονα της Β΄ Δημοτικού δεν την είχε ξανακούσει στη ζωή του, οπότε ήμουν έτοιμος να τους δείξω μια φωτογραφία από το ίντερνετ και να τους εξηγήσω μόλις θα με ρωτούσαν…

Image

Δεν ήμουν έτοιμος όμως ν’ ακούσω τη φράση: «Ποιος είναι, κύριε, ο Γουόκμαν; Κανένας σούπερ ήρωας;»
Εννοείται πως δεν άντεξα στον πειρασμό και τους έδειξα και την κλασική πλέον φωτογραφία:
Image

Ρωτήστε τους γονείς σας και πείτε μου αύριο.
Τους είπα όταν μου απάντησαν ότι το μόνο που μπορούμε να κάνουμε με το μολύβι είναι να γράψουμε πάνω στην κασέτα.

 

Κωνσταντίνος Κουσαρίδης





Ολίγα τινα περί της 25ης Μαρτίου

25 03 2013

Ο πανηγυρικός της ημέρας συνήθως είναι η στιγμή που κανένας δεν θέλει να θυμάται. Κι αυτό γιατί συνήθως ακούγονται ξανά και ξανά τα ίδια ξύλινα λόγια, μπροστά σε παιδιά που βαριούνται και σε ενήλικες που δε δίνουν πια σημασία. Θα προσπαθήσω λοιπόν να σας κινήσω το ενδιαφέρον ξεφεύγοντας λίγο από αυτά που έχετε συνηθίσει να ακούτε σε τέτοιες περιστάσεις.

Κολοκοτρώνης, Καραϊσκάκης, Μπουμπουλίνα, Διάκος, Μιαούλης, Κανάρης, Νικηταράς, όλοι έχουμε ακούσει τα ονόματά τους. Ποιοι ήταν όμως όλοι αυτοί; Τους ξέρουμε;

Ήταν ήρωες, είναι η εύκολη απάντηση, καλοί άνθρωποι που έδιωξαν τους κακούς που μας καταπίεζαν και μας ελευθέρωσαν. Τι σημαίνει αυτό όμως; Ήταν ήρωες σαν τον Σούπερμαν; Οι σφαίρες τους χτυπούσαν κι έφευγαν χωρίς να τους πειράξουν; Δε νομίζω. Όλοι έχουμε ακούσει πώς πέθανε ο Αθανάσιος Διάκος και χιλιάδες άλλοι αγωνιστές βρήκαν το θάνατο στη διάρκεια της Επανάστασης. Και τι πάει να πει «καλοί άνθρωποι»; Μήπως ότι έκαναν πάντα το σωστό, ότι αγαπούσαν και σέβονταν τους συνανθρώπους τους, ότι φέρονταν ευγενικά και πολιτισμένα; Μη γελιέστε, ο Νικηταράς κέρδισε το παρατσούκλι «Τουρκοφάγος» όταν στα Δερβενάκια αχρήστεψε 4 σπαθιά στα χέρια του. Και δεν έσφαζε πρόβατα, ανθρώπους έσφαζε.

Είμαι σίγουρος ότι πολλοί από εσάς σκέφτεστε τώρα από μέσα σας: «Ναι, αλλά ήταν Τούρκοι». Ε, και; οι Τούρκοι δεν είναι άνθρωποι; «Ναι, αλλά αυτοί μας είχαν σκλάβους!», θα πείτε. «Τετρακόσια χρόνια σκότωναν, έκλεβαν, ρήμαζαν, μας έκαναν ό,τι ήθελαν και όποιος τολμούσε να σηκώσει κεφάλι, του το έκοβαν». Εδώ δε θα προβάλλω καμία αντίρρηση, όντως κάπως έτσι είχαν τα πράγματα. Σας ρωτάω όμως: μόνο οι Τούρκοι τα έκαναν όλα αυτά; Οι Ρωμαίοι που υπέταξαν την αρχαία Ελλάδα και οι Γερμανοί που μας ήρθαν πριν από 70 χρόνια τι κρατούσαν στα χέρια τους; Λουλούδια; Κι αυτοί δολοφόνησαν κι αυτοί έκλεψαν κι αυτοί ρήμαξαν. Κι αν όλα αυτά σας φαίνονται μακρινά και δε σας ενδιαφέρουν, ρίξτε μια ματιά σ’ αυτά που συμβαίνουν σήμερα στην Ελλάδα.

Σήμερα δεν είμαστε υποταγμένοι σε κλέφτες; Αν όχι, γιατί κάθε μήνα ψάχνουμε στις τσέπες μας και βρίσκουμε όλο και λιγότερα, γιατί κάθε μέρα ψάχνουμε κάτι να κόψουμε, από κάπου να κάνουμε οικονομία για να εξασφαλίσουμε ότι θα έχουμε ένα πιάτο φαΐ και την επομένη; Σήμερα δεν είμαστε ραγιάδες, υποταγμένοι σε δολοφόνους; Αν όχι, για ποιο λόγο έχουν διπλασιαστεί οι αυτοκτονίες και μετράμε σήμερα πάνω από 3.000 νεκρούς από τότε που ξεκίνησε η κρίση; Και για ποιο λόγο η αντίστασή μας σε όλα αυτά περιορίζεται σε κούφια λόγια που εκτοξεύουμε από τον καναπέ του σπιτιού μας ή από το καφενείο της γειτονιάς μας;

Πολλοί θα μιλήσουν σήμερα για το μήνυμα της 25ης Μαρτίου. Άλλοι θα διαβάσουν ένα λόγο που βρήκαν πρόχειρο, έτσι για να βγουν από την υποχρέωση. Άλλοι θα βγουν στις τηλεοράσεις και θα πουν τα ίδια που λένε σε κάθε τέτοια περίσταση, χωρίς να πιστεύουν ούτε μία λέξη. Για μένα, το μήνυμα της ημέρας αυτής συμπυκνώνεται σε δύο λέξεις: επιλογή κι ευθύνη. Μπορούμε να επιλέξουμε να σκύψουμε το κεφάλι και να αφήσουμε αυτούς που ορίζουν τις τύχες μας να κάνουν ό,τι θέλουν, να συνεχίσουμε δηλαδή αυτό που κάνουμε ως τώρα. Ή μπορούμε να επιλέξουμε το δρόμο που χάραξαν οι πρόγονοί μας με τις φουστανέλες, αυτοί που σήμερα τους αποκαλούμε «ήρωες».

Δηλαδή, αυτοί οι ήρωες δεν ήταν άνθρωποι, σαν εμάς; Ήταν καλύτεροι; Πιο δυνατοί; Πιο έξυπνοι από εμάς; Η απάντηση είναι απλή: όχι. Ο Καραϊσκάκης, στη διάρκεια μιας μάχης, παράτησε τα όπλα του, σηκώθηκε πάνω και ξεβρακώθηκε για να δείξει στους Τούρκους πόσο τους λογαριάζει. Φυσικά εκείνοι τον πυροβόλησαν και η σφαίρα τον πέτυχε σε τέτοιο σημείο, που ο ήρωας πέρασε τους επόμενους δύο μήνες ξαπλωμένος μπρούμυτα. Ήταν έξυπνο αυτό; Η βασική διαφορά ανάμεσα σ’ εμάς και σ’ αυτούς έγκειται στις επιλογές. Αυτοί επέλεξαν το δρόμο της επανάστασης. Και δεν ήταν καθόλου εύκολη η επιλογή τους. Ο Κολοκοτρώνης λέει: Ο κόσμος μας έλεγε τρελούς. Εμείς, αν δεν είμασταν τρελοί, δεν θα κάναμε επανάσταση. Θα σκεφτόμασταν πρώτα: «δεν έχουμε όπλα, δεν έχουμε στρατό, οι περιουσίες μας θα καταστραφούν, είμαστε λίγοι και οι Τούρκοι πολλοί…». Όλα αυτά δεν ήταν απλές δικαιολογίες, ήταν σοβαρά επιχειρήματα, τεκμηριωμένα πάνω στην πικρή εμπειρία προηγούμενων, αποτυχημένων επαναστάσεων.

Σήμερα, σε μια τόσο δύσκολη περίσταση για την Ελλάδα και τους Έλληνες, την επανάσταση του 1821 οφείλουμε να την κάνουμε έμπνευση και κίνητρο. Είναι ανάγκη, τώρα περισσότερο από ποτέ, την κληρονομιά αυτή να την αξιοποιήσουμε, να πάρουμε από αυτήν δύναμη. Γιατί ο πρώτος εχθρός που έχουμε να αντιμετωπίσουμε, ο πιο τρομερός κι επικίνδυνος, είναι ο ίδιος μας ο εαυτός. Το πιο μεγάλο θηρίο, το πιο άγριο, είναι η νοοτροπία μας και οι συνήθειές μας. Αυτές πρέπει πρώτα ν’ αλλάξουμε, να τις υποτάξουμε στη θέλησή μας και μετά να τις στρέψουμε ενάντια στους άλλους, στους εξωτερικούς μας εχθρούς.

Όπως έκανε ο Κολοκοτρώνης, που ήταν μανιώδης καπνιστής. Κάποτε, πριν την επανάσταση, βρέθηκε σ’ ένα καράβι κι είχε ξεμείνει από καπνό. Πήρε λοιπόν την ξύλινη πίπα που είχε μαζί του, έξυσε τον καπνό που είχε μείνει κολλημένος στα τοιχώματά της κι έστριψε τσιγάρο για να καπνίσει. Όπως ήταν αναμενόμενο, αηδίασε. Όχι τόσο με το τσιγάρο, όσο με τον εαυτό του. «Όρσε άνθρωπος!» φώναξε. «Θέλω να λευτερώσω την πατρίδα μου και δεν μπορώ να λευτερωθώ ο ίδιος από ένα συνήθειο». Τα πέταξε όλα στη θάλασσα κι από τότε δεν ξανακάπνισε ποτέ.

Ή όπως έκανε ο Ανδρέας Μιαούλης, που από μικρός ακόμα έπινε πολύ, μεθούσε άσχημα. Όταν οι πειρατές το 1800 κυνηγούσαν τα ελληνικά καράβια που έκαναν εμπόριο, οι άρχοντες της Ύδρας προσπαθούσαν να βρουν κάποια λύση. Σύμφωνα με την παράδοση, ο πατέρας του Μιαούλη τους είπε: «Αυτός μοναχά μπορεί να τα βγάλει πέρα – κι εννοούσε το γιό του – μα δεν τον αφήνει το κρασί». Όταν το έμαθε ο Μιαούλης, το πρώτο πράγμα που έκανε ήταν να πάρει ένα τσεκούρι, να κατέβει στο κελάρι και να σπάσει όλα τα κρασοβάρελα. Το δεύτερο πράγμα που έκανε ήταν να βάλει κανόνια στο καράβι του. Το παράδειγμά του το ακολούθησαν αμέσως κι άλλοι και κάπως έτσι οι σκλάβοι βρέθηκαν ξαφνικά το ’21 με πολεμικό ναυτικό, εξοπλισμένο κι εμπειροπόλεμο.

Αυτές είναι πράξεις προσωπικού θάρρους. Αυτό είναι που χρειαζόμαστε σήμερα. Θάρρος για να κάνουμε πρώτα τον εαυτό μας καλύτερο και μετά ν’ απαιτήσουμε το ίδιο κι από τους άλλους. Δεν είναι εύκολο, κάθε άλλο μάλιστα. Θυμηθείτε οποιαδήποτε συζήτηση έχετε κάνει τον τελευταίο καιρό και θ’ ανακαλύψετε ότι για όλα φταίνε κάποιοι άλλοι. Φταίνε οι συμμαθητές, φταίνε οι γονείς, φταίνε οι δάσκαλοι, φταίνε οι τραπεζικοί, φταίνε οι πολιτικοί, φταίνε οι δεξιοί, φταίνε οι αριστεροί, φταίνε οι μετανάστες, φταίνε οι Ευρωπαίοι, πάντα φταίνε κάποιοι άλλοι. Αυτός είναι ο εύκολος δρόμος. Αυτός είναι ο δρόμος που μας στρέφει τον ένα ενάντια στον άλλο, τη στιγμή που θα έπρεπε να είμαστε ενωμένοι. Αυτός είναι ο δρόμος που οδήγησε τους Έλληνες σε δύο εμφύλιους πολέμους κατά τη διάρκεια της επανάστασης. Αυτός είναι ο δρόμος που οδήγησε Έλληνες να δολοφονούν τους ήρωές τους, όπως τον Οδυσσέα Αντρούτσο. Οι Τούρκοι τον έτρεμαν και δεν μπορούσαν να τον σκοτώσουν, αλλά κάποιοι Έλληνες τον δολοφόνησαν το 1825 γιατί υποστήριζε το άλλο κόμμα και όχι το δικό τους. Αυτός είναι ο δρόμος που χάραξαν ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος, ο Ιωάννης Κωλέττης κι άλλοι πολιτικάντηδες της εποχής εκείνης, άξιοι πρόγονοι των σημερινών πολιτικών μας ηγετών.

Αυτό που σας προτείνω εγώ είναι να αφήσετε τους Μαυροκορδάτους και τους Κωλέττηδες να σαπίσουν μαζί με τον αρχαίο Εφιάλτη και να στείλετε μαζί τους και τους σύγχρονους Εφιάλτες. Δεν μας αντιπροσωπεύουν, δεν μας κάνουν, δεν είναι αυτοί τα πρότυπα που θέλουμε για τους εαυτούς μας και για τα παιδιά μας. Αν θέλετε λοιπόν τη συμβουλή ενός δασκάλου, μιμηθείτε το παράδειγµα του Μακρυγιάννη, που όταν έφτασε στην ηλικία των 50 ετών κατάλαβε ότι όπλα για αγώνες κι επαναστάσεις δεν είναι μόνο αυτά που σκοτώνουν, αλλά και η μόρφωση. Μπορούμε ν’ ακολουθήσουμε όλοι το δρόμο που μας έδειξε, το δρόμο της παιδείας, της πνευματικής καλλιέργειας που δεν μετριέται με βαθμούς κι εξετάσεις, αλλά με τη στάση μας στη ζωή.

Ταυτιστείτε με τον Καραϊσκάκη, δεν είναι δύσκολο. Ήταν κι αυτός αθυρόστομος, ευέξαπτος, παρορμητικός. Πάνω απ’ όλα όμως είχε αυτό που λέμε με την αλβανική λέξη «μπέσα». Η υπευθυνότητα, η μπέσα, η τσίπα, αυτά πρέπει να οδηγούν τις σκέψεις και τις πράξεις μας. Όχι το προσωπικό συμφέρον, όχι το ψέμα, όχι η υποκρισία.

Αν ψάχνετε για πρότυπα συμπεριφοράς, ρίξτε μια ματιά στη ζωή του Νικηταρά. Πολέμησε για να ελευθερώσει την πατρίδα του κι όταν τα κατάφερε, η πατρίδα του τον φυλάκισε και μετά τον άφησε να πεθάνει στους δρόμους, πάµπτωχος και εγκαταλειµµένος από όλους. Ο ίδιος δε ζήτησε ποτέ τίποτα από την ελεύθερη Ελλάδα. Ακόμα κι όταν οι άλλοι τον παρακινούσαν να απαιτήσει από το κράτος σύνταξη για όσα έκανε στην επανάσταση, εκείνος έλεγε πως η πατρίδα τον έχει ανταμείψει και δεν χρειάζεται τίποτα παραπάνω.

Δεν είναι εύκολο ν’ ακολουθήσει κανείς ένα τέτοιο παράδειγμα, το ξέρω. Και γίνεται ακόμα πιο δύσκολο όταν δίπλα μας κυριαρχούν τόσα αντίθετα παραδείγματα. Κανένας δεν είπε όμως ότι οι επαναστάσεις είναι εύκολες, ή ότι έχουν πάντα επιτυχία. Η επανάσταση του 1821 δεν ήταν η πρώτη ενάντια στους Τούρκους, είχαν γίνει πάρα πολλές άλλες στη διάρκεια των 400 χρόνων της σκλαβιάς. Αυτή ήταν η μόνη που πέτυχε. Αν θέλουμε να πετύχουμε στο δικό μας αγώνα, θα πρέπει να είμαστε ικανοί για τα δύσκολα, να ακολουθούμε το δρόµο της αξιοπρέπειας, να προσπαθούμε τίµια και µε αγωνιστικότητα για να έχουμε καλύτερο μέλλον, όχι μόνο εμείς, αλλά και τα παιδιά μας.

Ο Κολοκοτρώνης, ο Καραϊσκάκης, η Μπουμπουλίνα, ο Διάκος, ο Μιαούλης, ο Κανάρης, ο Νικηταράς και χιλιάδες άλλοι που αγωνίστηκαν πλάι τους, έκαναν μια επιλογή, πήραν την ευθύνη πάνω τους, επαναστάτησαν. Γι’ αυτό που έκαναν, σήμερα τους θυμόμαστε, τους τιμούμε και τους ευγνωμονούμε, με τα λόγια. Μήπως είναι καιρός να περάσουμε και στα έργα;

Κωνσταντίνος Κουσαρίδης








Αρέσει σε %d bloggers: